AgroActualiteiten nieuwsbrief nr. 4 2025
In juni 2025 zat ik in een restaurant in Amed te Bali aan een lunch. Het was een heerlijke en warme dag en de lunch smaakte ons prima. Samen met mijn gezin en schoonzus keken we uit op een prachtige baai, waarbij op de heuvel naast ons een paar nieuwe appartementen werden gebouwd. Het vakmanschap van de bouwvakkers is groot, maar de werkomstandigheden zijn totaal anders dan in Nederland. We zagen mensen lopen in allerlei soorten kleding (absoluut geen gecertificeerde werkkleding), waarbij het voetbalshirt van grote clubs in Europa erg populair waren. Er werkten evenveel mannen als vrouwen op de bouwplaats. Hierbij sjouwden op dat moment de meeste vrouwen op badslippers, op het heetst van de dag, met grote zakken cement op hun hoofd heuvelafwaarts. Mijn schoonzus, die werkt in een ziekenhuis te Groningen, maakte daarbij de opmerking, dat wanneer je dit ziet, je eigenlijk niet moet gaan klagen over het vaak fysieke zware werk in het ziekenhuis, wanneer je weer een “te zware” patiënt moet overhevelen in een ander bed. Onze beoordeling is sterk afhankelijk vanuit welk gezichtspunt je een situatie of omstandigheid bekijkt.
Het is bepalend vanuit welk perspectief je een oordeel geeft of een discussie aangaat. Boeren en mensen van Wakker Dier gaan soms wel een discussie aan, maar komen nooit tot elkaar in die discussie. Hun gezichtspunt tot een bepaalde situatie is totaal verschillend. Maar ook binnen onze sector kan het perspectief verschillend zijn. Hierbij vind ik de varkensstal in Ysselsteyn (wordt binnenkort gesloopt, omdat het bedrijf deelneemt aan de LBV regeling) met een capaciteit van 45.000 vleesvarkens echt een megastal, maar de grootste stal ter wereld bevindt zich in China en is een meerlaagse varkensflat (bedrijf Zhongxin Kaiwei) met een jaarproductie van 1,2 miljoen vleesvarkens. Beide stallen zijn niet te vergelijken met elkaar, terwijl ze beiden vallen onder een megastal.
Door een agrarische ondernemer werd een keertje een groep boeren geadviseerd om eens te gaan kijken naar een discussie over de landbouw in de Rode Hoed te Amsterdam. Zijn verhaal was, dat je op die manier leert zien hoe anderen tegen onze agrarische sector aankijken. Wanneer je dat weet, kun je daar wellicht je voordeel uithalen. Probeer soms je gezichtspunt een aantal graden te verdraaien, hoe lastig en vervelend dit soms ook kan zijn!
In mei dit jaar was ik met mijn collega’s van D&U Advies voor een werkbezoek in Zweden. We hebben daar een aantal agrarische bedrijven bezocht van Gotland tot Umeå. Waar we in Nederland helemaal vast zijn gelopen in de wet- en regelgeving is er hier nog letterlijk ruimte in alles. Tijdens ons bezoek werd natuurlijk een rondje gedaan op het bedrijf, maar ik vond de gesprekken met de ondernemers en hun verhalen vele malen interessanter. Te meer ook dat mijn (oud) collega’s telkens met een ander gezichtspunt dan de mijne, vragen stelden. Dat geeft soms een totaal ander perspectief op de situatie, op de kansen, mogelijkheden en beperkingen. Waar we zouden denken dat je wellicht in een depressie zou vallen, wanneer het bij winterdag bijna 23 uur donker is in Noord Zweden, gaf de desbetreffende ondernemer aan dat hij het lastig vindt dat het de gehele dag licht is. Hij keek echt weer uit naar de winter!
En waar we in Nederland Eco -punten scoren, wanneer we bomen kunnen opgeven bij de Gecombineerde Opgave, krijg je in Zweden strafpunten. Ook ten aanzien van het sociale aspect is het totaal anders in Zweden dan in Nederland. Je buren beter leren kennen bij een kop koffie, gaat je daar niet lukken. Men is erg op zichzelf, je moet veel tijd investeren in je omgeving en de taal! De agrarische sector in Zweden moet je niet gaan bekijken vanuit een Nederlands gezichtspunt!
Kortom, kijk eens anders tegen een aantal zaken aan. Het geeft je echt veel meer informatie. Vandaag (27 augustus 2025) is het 22 graden en zijn er schilders bezig met de kozijnen van ons kantoor. Eentje heeft een muts op. Voor zijn begrip is het zeker niet warm vandaag, terwijl wij dat wel vinden. Maar dat is ook logisch, hij komt uit Pakistan. Het is maar hoe je er naar kijkt.
Herman Hofstee